Makro ve Merkez Bankası
Orta3 Dk Okuma
Dolar Bazında Yatırım ve Kur Riski
ABD hissesi alan bir Türkiye yatırımcısı aslında iki bahis birden oynar.
Bir ABD hissesi aldığında sadece o şirkete yatırım yapmış olmazsın. Aynı zamanda dolara yatırım yapmış olursun. Portföyünün getirisi bu iki bahsin çarpımıdır ve ikisi birbirinden bağımsız hareket eder.
İki Katman
Getirini iki çarpan belirler:
Toplam getiri ≈ (1 + hissenin dolar getirisi) × (1 + kurun değişimi) − 1
Hangi Para Biriminde Düşünmelisin
Bu, cevabı kişiye göre değişen bir sorudur ve doğru cevabı gideri hangi para biriminde yaptığın belirler.
- Harcamalarının tamamı lirayla ise, gerçek getirin lira bazındadır. Dolar bazında %8 kazanıp lira bazında alım gücünü kaybetmiş olabilirsin.
- Bir kısmı dövizle ise (eğitim, seyahat, döviz borcu), dolar bazlı ölçüm anlamlıdır.
Ekrandaki yüzdeler daima dolar bazındadır. Aracı kurumun sana lira bazında bir rakam gösteriyorsa, o rakam iki etkiyi birleştirmiş demektir.
Ülke Fonlarında Aynı Sorun Tersinden
ABD borsasında işlem gören ülke ETF'leri (TUR, EWG, EWJ, EWZ) dolar cinsindendir ama içindeki hisseler yerel para birimindedir. İki katman burada da vardır, sadece yönü farklıdır:
Yerel endeks yükselirken yerel para değer kaybederse, dolar bazlı fon yatay kalabilir hatta düşebilir.
Bu, Dünya Piyasaları kartındaki yüzdeyi okurken hatırlanması gereken en önemli şeydir: gördüğün sayı, o ülkenin borsasındaki yüzde değil, dolar cinsinden getiridir. Ayrıntı: ETF Nedir?
Kur Riskini Ne Belirler
Uzun vadede iki ülke arasındaki enflasyon farkı ve reel faiz farkı belirleyicidir. Kısa vadede ise sermaye akımları, jeopolitik ve risk iştahı baskındır — yani tahmin edilmesi hisse fiyatlarından daha kolay değildir.
Pratik sonuç şudur: kur, portföyünün getirisinin ciddi bir parçasıdır ama üzerinde kontrolün yoktur. Kontrol edebileceğin şey ne kadarının döviz cinsinden olduğudur.
Bu Sitede Nerede Görürsün
Bütün fiyatlar ve yüzdeler dolar bazındadır; ayrıca bir kur dönüşümü yapılmaz. Dünya Piyasaları kartının altındaki not, bu kartın yerel endeksleri değil dolar cinsinden ülke fonlarını gösterdiğini hatırlatmak için orada durur.